ProZ.com translation contests »
2014 annual ProZ.com translation contest: "Celebrations" » English to Vietnamese » Entry by Lisa Trinh


Source text in English

Translation by Lisa Trinh (#18986)

Who cast that first fateful tomato that started the La Tomatina revolution? The reality is no one knows. Maybe it was an anti-Franco rebellion, or a carnival that got out of hand. According to the most popular version of the story, during the 1945 festival of Los Gigantes (a giant paper mâché puppet parade), locals were looking to stage a brawl to get some attention. They happened upon a vegetable cart nearby and started hurling ripe tomatoes. Innocent onlookers got involved until the scene escalated into a massive melee of flying fruit. The instigators had to repay the tomato vendors, but that didn't stop the recurrence of more tomato fights—and the birth of a new tradition.

Fearful of an unruly escalation, authorities enacted, relaxed, and then reinstated a series of bans in the 1950s. In 1951, locals who defied the law were imprisoned until public outcry called for their release. The most famous effrontery to the tomato bans happened in 1957 when proponents held a mock tomato funeral complete with a coffin and procession. After 1957, the local government decided to roll with the punches, set a few rules in place, and embraced the wacky tradition.

Though the tomatoes take center stage, a week of festivities lead up to the final showdown. It's a celebration of Buñol's patron saints, the Virgin Mary and St. Louis Bertrand, with street parades, music, and fireworks in joyous Spanish fashion. To build up your strength for the impending brawl, an epic paella is served on the eve of the battle, showcasing an iconic Valencian dish of rice, seafood, saffron, and olive oil.

Today, this unfettered festival has some measure of order. Organizers have gone so far as to cultivate a special variety of unpalatable tomatoes just for the annual event. Festivities kick off around 10 a.m. when participants race to grab a ham fixed atop a greasy pole. Onlookers hose the scramblers with water while singing and dancing in the streets. When the church bell strikes noon, trucks packed with tomatoes roll into town, while chants of "To-ma-te, to-ma-te!" reach a crescendo.

Then, with the firing of a water cannon, the main event begins. That's the green light for crushing and launching tomatoes in all-out attacks against fellow participants. Long distance tomato lobbers, point-blank assassins, and medium range hook shots. Whatever your technique, by the time it's over, you will look (and feel) quite different. Nearly an hour later, tomato-soaked bombers are left to play in a sea of squishy street salsa with little left resembling a tomato to be found. A second cannon shot signals the end of the battle.
Ai đã ném trái cà chua định mệnh đầu tiên khơi mào cuộc cách mạng La Tomatina? Thực tế là không ai biết. Có lẽ đó là một cuộc nổi dậy chống lại đế chế Franco, hoặc một ngày hội ngoài tầm kiểm soát. Theo cách giải thích câu chuyện thường gặp nhất, trong lễ hội năm 1945 tại Los Gigantes (một buổi diễu hành rối khổng lồ bằng bột giấy), người dân địa phương đã cố tình gây ẩu đả để thu hút sự chú ý. Họ đã tình cờ gặp một xe rau gần đó và bắt đầu ném mạnh những trái cà chua chín mọng. Nhiều người xem vô tội cũng bị lôi vào cho đến khi khung cảnh lan ra thành một trận đại chiến trái cây bay. Những kẻ chủ mưu đã phải bồi thường cho những người bán cà chua, nhưng điều đó không ngăn được sự tái diễn của nhiều trận chiến cà chua khác - và một truyền thống mới ra đời.

Khi khung cảnh bất kham ngày càng đáng sợ, các nhà chức trách đã có động thái để xoa dịu, và sau đó khôi phục một loạt các lệnh cấm vào những năm 1950. Trong năm 1951, những người dân địa phương bất chấp pháp luật đã bị giam cầm cho đến khi diễn ra cuộc phản đối công khai yêu cầu thả họ. Hành động táo bạo nổi tiếng nhất chống lại lệnh cấm cà chua xảy ra vào năm 1957 khi những người ủng hộ tổ chức một đám tang cà chua giả cùng với một chiếc quan tài và đoàn người diễu hành. Sau năm 1957, chính quyền địa phương đã quyết định hành động thẳng tay, thiết lập một số quy tắc tại chỗ, và siết chặt phong tục lập dị này.

Có một tuần lễ hội nhằm hướng đến trận chiến cuối cùng xoay quanh tâm điểm chính là những trái cà chua. Đây là hoạt động kỷ niệm các vị thần hộ mệnh của Bunol, Đức Mẹ Maria và Thánh Louis Bertrand, với các cuộc diễu hành trên đường phố, âm nhạc, và pháo hoa trong trang phục Tây Ban Nha vui nhộn. Để bạn tập trung sức mạnh cho cuộc ẩu đả sắp tới, một món cơm thập cẩm thượng hạng đặc trưng cho Valencia với thành phần là cơm, hải sản, nghệ tây, và dầu ô liu được phục vụ trong buổi tối trước khi diễn ra cuộc chiến.

Ngày nay, có một số công việc cần chuẩn bị cho lễ hội tự do này. Ban tổ chức đã đi đến nơi trồng một giống cà chua đặc biệt có mùi khó chịu dành riêng cho sự kiện thường niên này. Các lễ hội khai mạc khoảng 10 giờ sáng khi những người tham gia đua nhau giành giật miếng giăm bông được gắn trên đỉnh một đầu bôi trơn. Những người xem phun các vòi phun nước trong khi ca hát và nhảy múa trên đường phố. Khi tiếng chuông nhà thờ điểm báo trưa, các xe tải chất đầy cà chua đi vào thị trấn, trong tiếng hò hét "Cà chua, cà chua!" ngày càng vang vọng.

Sau đó, vòi rồng phun nước khai mạc sự kiện chính. Đó là luồng sáng màu xanh lục để ép và tung ra những trái cà chua nhằm dốc toàn lực tấn công những người cùng tham gia. Các đoàn xe tải cà chua dài dằng dặc, các sát thủ bắn thẳng, và những cú đá vổng tầm trung. Cho dù kỹ thuật của bạn như thế nào thì khi kết thúc cuộc chơi, bạn sẽ thấy (và cảm nhận) hoàn toàn khác. Gần một giờ sau, những người ném ướt đẫm cà chua đắm mình trong một biển nước sốt cà chua đặc quánh nhìn gần giống như một trái cà chua. Lần phun vòi rồng thứ hai báo hiệu kết thúc cuộc chiến.


Discuss this entry